Koompaasiin Yaadaa maaliin safara?

Daandiiwwan lama kan walirraa hin hundoofne: daandii dinagdee Bitaa (hirmaata haarawa, tajaajila ummataa, furmaata waloo) irraa gara Mirgaa (gabaa bilisaa, gibira xiqqaa, hirmaannaa xiqqaa), fi daandii hawaasummaa Bilisa-baasummaa (bilisummaa dhuunfaa, aangoo mootummaa jireenya dhuunfaa irratti daangeffame) irraa gara Aangoo-jabeessummaatti (mootummaa cimaa, seera, fi aadaa). Iddoon keessan walitti qabame daandii lamaan irratti arkiyootayipii kudhannee keessanii murteessa.

Kun qormaata beekamaa “koompaasii siyaasaa” kan toora interneetii irratti argamu wajjin tokkoo?

Yaada waliigalaa walfakkaataa fayyadama — yaada dinagdee fi hawaasummaa daandii lama adda addaa ta'uu isaanii, malee tokko miti — kunis caaseeffama bal'inaan itti fayyadaman kan abbaa tokko hin qabne, meeshaalee adda addaatiin waggoota kurnanii keessatti beekamaa ta'edha. Koompaasiin Yaadaa meeshaa JobCannon mataa isaati: ibsa haaraa 36 kan qormaata kanaaf barreeffaman, malee gaaffiiwwan addaa marsariitii biraa irraa waraabaman miti.

Arkiyootayipiiwwan kudhannee afuran maalidha?

Bitaa Bilisa-baasummaa (hirmaata dinagdee haarawaa fi tajaajila ummataa deeggara, bilisummaa dhuunfaa cimaa fi shakkii to'annoo mootummaa jireenya dhuunfaa irratti qabu waliin), Mirga Bilisa-baasummaa (gabaa bilisaa fi gibira xiqqaa deeggara, bilisummaa dhuunfaa cimaa waliin), Bitaa Aangoo-jabeessummaa (hirmaata dinagdee haarawaa deeggara, mootummaa cimaa, murteessaa waliin), fi Mirga Aangoo-jabeessummaa (gabaa bilisaa deeggara, mootummaa cimaa seeraa fi aadaa irratti qabu waliin). Qabxiin keessan walitti qabame isin isa tokkotti dhiheessa.

Tola dhaa? Akkaawuntii na barbaachisaa?

Fudhachuun tola yoo ta'u, bu'aan kudhannee keessanii battalumatti iskiriinii irratti mul'ata, galmee malee. Ibsi bal'aan daandii-daandiin, qabiyyee X/Y keessan sirrii fi ilaalchi keessan daandii tokko keessatti hammam wal-simataa akka ta'e dabalatee, kutaa Piriimiyamii ti.

Yeroo hammamii fudhata?

Daqiiqaa 5 ta'a. Ibsa gaggabaaboo 36 kan sadarkaa shaniin deebifaman, guutummaatti walii hin galuu irraa hanga guutummaatti walii galuutti — 18 waa'ee tarsiimoo dinagdee, 18 waa'ee gaaffiiwwan hawaasummaa fi aangoo mootummaa.

Bu'aan koo yeroo wajjin jijjiiramuu danda'aa?

Eeyyee. Ilaalchi tarsiimoo dinagdee fi hawaasummaa irratti qabnu yeroo baay'ee muuxannoo jireenyaa, jijjiirama ogummaa, fi taateewwan yeroo ammaa wajjin ni jijjiirama, kanaaf ji'a 6-12 hundatti irra deebi'anii fudhachuun jijjiirama dhugaa agarsiisuu danda'a, malee guyyaa sana xiqqoo adda deebisuun kan uumamu miti.

Kompaasii Yaada Addunyaa Tolaa, Gaaffiiwwan 36

Ibsa jalqabaa 36 irraa eessa akka qubattan siiqqeewwan lamaan walaba ta'an irratti argadhaa — diinagdee (bitaa irraa gara mirgaatti) fi hawaasummaa (bilisummaa irraa gara abbaa irrummaatti). Bu'aa afur-qoodaa battalaa, galmeen barbaachisu hin jiru.

Galmeen hin barbaachisudaqiiqaa 5

Qormaata kana fudhadhaa

Waan bu'uuraa

Kompaasii Yaada Addunyaa maali?

Koompaasiin Yaadaa meeshaa of-ramaddii gaaffii 36 qabu, kan JobCannon-iin hojjetame yoo ta'u, daandiiwwan lama kan walirraa hin hundoofne kan ilaalcha siyaasaa fi hawaasummaa safaruudha. Daandiin dinagdee Bitaa (hirmaata haarawa, tajaajila ummataa, fi furmaata waloo deeggaru) irraa gara Mirgaa (gabaa bilisaa, gibira xiqqaa, fi hirmaannaa dinagdee xiqqaa deeggaru)tti kan deemuudha. Daandiin hawaasummaa immoo Bilisa-baasummaa (bilisummaa dhuunfaa fi shakkii aangoo mootummaa jireenya dhuunfaa irratti qabu deeggaru) irraa gara Aangoo-jabeessummaa (mootummaa cimaa, murteessaa, seera, fi aadaa deeggaru)tti kan deemuudha.

Itti fufaa dubbisaa

Moodeelli daandii lamaa kun — unka dinagdee bitaa-mirgaa fi unka hawaasummaa bilisa-baasummaa-aangoo-jabeessummaa wal-qaxxaamursuun — caaseeffama waliigalaa meeshaalee adda addaatiin beekamaa ta'ee fi qorannoo yaadaa daandii lamaa kan bara 1950moota irraa maddeedha. Sababni inni jiraateef, maqaaleen bitaa-mirgaa tokkichi gaaffiiwwan lama dhugumatti adda ta'an (dinagdeen akkamitti hoogganamuu qaba, fi mootummaan jireenya dhuunfaa irratti aangoo hammamii qabaachuu qaba) daandii tokko keessatti waan walitti qabuuf, walitti-makamoota kanneen akka bilisa-baasitoota hawaasummaa gabaa bilisaa deeggaran yookiin warra aadaa karoorri mootummaa deeggaran dhoksa.

Ibsi 36 hundi asitti argaman haaraatti JobCannon-iif kan barreeffamanidha — ibsa dinagdee 18 fi ibsa hawaasummaa 18, jechaan jijjiiramanii kan barreeffaman yoo ta'u, walii galuun fi walii galuu dhabuun lamaanuu ergaa qabu. Bu'aan keessan iddoo X/Y agarsiisa fi maqaa arkiyootayipii kudhannee afur keessaa kan dhihoo ta'e isiniif kenna: Bitaa Bilisa-baasummaa, Mirga Bilisa-baasummaa, Bitaa Aangoo-jabeessummaa, yookiin Mirga Aangoo-jabeessummaa. Arkiyootayipiin kamiyyuu sirrii jedhamee hin kaa'amne — meeshaan kun kan jiraate iddoo keessan ifa gochuuf malee, sadarkaa baasuuf miti.

Waan argattan