Nípa Ìwòye Yìí

Àyẹ̀wò Ìṣòro Oorun

20 àwọn ìbeèrèìṣẹ́jú 3Ṣísẹ̀ · Ìlànà tó jẹ́ ríísì

Gbà Àyẹ̀wò Ìṣòro Oorun náà Kó sí ìmọ̀ síì nípa ìwòye yìí

Ṣísẹ̀Àbájáde láìpẹ́ · ìṣẹ́jú 3

Kí ni Àyẹ̀wò Ìṣòro Oorun?

Àyẹ̀wò Ìṣòro Oorun ń wo agbègbè márùn-ún tí ó máa ń farahàn nígbà tí oorun bá ti di ìjàkadì. Ìṣòro Bíbẹ̀rẹ̀ Oorun ń béèrè nípa àkókò tí ó ń gbà ọ́ kí oorun tó gbé ọ lẹ́yìn tí o bá dùbúlẹ̀ — yálà ọkàn tí ń sáré ni, àìbalẹ̀ ara, tàbí wíwo aago léraléra. Ìṣòro Mímú Oorun Dúró ń wo jíjí ní òru àti bí ó ṣe ṣòro tó láti padà sùn. Jíjí Ní Kùtùkùtù Òwúrọ̀ ń béèrè bóyá o ń jí ṣáájú àkókò tí o pinnu, tí o kò sì lè padà sùn. Ìpalára sí Ìṣiṣẹ́ Ọ̀sán ń wo bí oorun tí kò dára ṣe ń nípa lórí agbára, àfiyèsí àti ìṣesí rẹ ní ọjọ́ kejì. Ìdààmú Nípa Oorun sì ń ṣàyẹ̀wò bí àníyàn tàbí ìbínú tí ó ti kó jọ nípa oorun fúnra rẹ̀ ṣe pọ̀ tó, nítorí pé àníyàn yẹn lè mú kí oorun túbọ̀ ṣòro láti rí.

Ó yẹ ká sọ ọ́ kedere: òru kan tí kò rọgbọ lẹ́ẹ̀kọ̀ọ̀kan kò túmọ̀ sí pé nǹkan kan ti bàjẹ́. Fẹ́rẹ̀ẹ́ gbogbo ènìyàn ló máa ń ní ìṣòro oorun nígbà kan — ṣáájú ọjọ́ pàtàkì kan, ní ọ̀sẹ̀ tí ó kún fún wàhálà, lórí ibùsùn tí wọn kò mọ̀, tàbí láìsí ìdí kankan tí ó hàn gbangba. Ohun tí ó ṣe pàtàkì jù ni bóyá ìṣòro láti sùn tàbí láti máa sùn lọ ń ṣẹlẹ̀ ní ọ̀pọ̀ òru fún àkókò gígùn, bóyá ó jẹ́ tuntun tàbí ó ti ń pọ̀ sí i díẹ̀díẹ̀, àti bóyá ó ti ń bẹ̀rẹ̀ sí nípa lórí bí o ṣe ń ṣiṣẹ́, bí o ṣe ń ronú tàbí bí ara rẹ ṣe ń rí lọ́sàn-án.

Ṣ àkáwé síì

Àyẹ̀wò yìí jẹ́ irinṣẹ́ àròjinlẹ̀ ara-ẹni, kì í ṣe àyẹ̀wò àìsàn, kì í sì í ṣe ààyè àyẹ̀wò láti ọwọ́ dókítà tàbí onímọ̀ oorun. Tí ìṣòro oorun bá ń farahàn ní ọ̀pọ̀ òru, tí ó ti pẹ́ ju ọ̀sẹ̀ mélòó kan lọ, tàbí tí ó ń nípa lórí ààbò rẹ, ìṣesí rẹ tàbí agbára rẹ láti ṣiṣẹ́, ó yẹ kí o sọ ọ́ fún dókítà dípò kí o máa dúró dè é. Ìtọ́jú Ìrònú àti Ìhùwàsí fún Àìróorunsùn (CBT-I) jẹ́ ìtọ́jú tí a ti fìdí rẹ̀ múlẹ̀ dáadáa, tí ó sì múnádóko gan-an, ìṣòro oorun tí ó ń bá a lọ sì sábà máa ń dáhùn dáadáa sí ìrànlọ́wọ́ tí ó tọ́.

Ohun tí o yoo ṣé àwárì

Ìṣòro Bíbẹ̀rẹ̀ Oorun — bí ó ṣe ń ṣòro fún ọ tó láti sùn lẹ́yìn tí o bá dùbúlẹ̀ tí o sì ti ṣetán láti sùn.

Ìṣòro Mímú Oorun Dúró — bí o ṣe máa ń jí ní òru tó àti bí ó ṣe ṣòro tó láti padà sùn.

Jíjí Ní Kùtùkùtù Òwúrọ̀ — bí o ṣe máa ń jí ṣáájú àkókò tí o pinnu tó, tí o kò sì lè padà sùn.

Ìpalára sí Ìṣiṣẹ́ Ọ̀sán — bí oorun tí kò dára ṣe ń nípa lórí agbára, àfiyèsí àti ìṣesí rẹ lọ́sàn-án tó.

Ìdààmú Nípa Oorun — bí àníyàn tàbí ìbínú ṣe ń kó jọ tó nípa oorun rẹ fúnra rẹ̀.

Àkópọ̀ ní èdè tí ó rọrùn tí o lè mú wá sínú ìjíròrò pẹ̀lú dókítà tàbí onímọ̀ oorun, tí o bá pinnu láti ṣe bẹ́ẹ̀.

Bí Ìbeèrè Tó Sábà Ṣe

Ìbeèrè 1 nínu 20

Lẹ́yìn tí mo bá wọ orí ibùsùn, ó máa ń gbà mí ní ìṣẹ́jú 30 tàbí jù bẹ́ẹ̀ lọ kí n tó sùn lọ.

19 síì lẹ́yìn èyí · ìṣẹ́jú 3 gbogboDáhùn èyí

Bí a Ṣe Ń Ṣe Iṣẹ́

1
Dáhùn
20 àwọn ìbeèrè, ìṣẹ́jú 3. Adìrò ara — kò sí ìtẹ̀síwájú òwú.
2
Ríí àbájáde
Ìdápadá àkósílẹ̀ rẹ láìpẹ́. Ṣísẹ̀, o le pin, ti a se àkọsílẹ̀ bó ba o pin àbá rẹ.
3
Jìnlẹ̀ sì i
Àbá tó dun ni ó ṣí ìwé ìròpò gbogbo — àwọn ẹ̀ko iṣẹ́, agbára, àwọn òna òpe.

Àwọn Ìbeèrè tó Máa Àbeèrè

Ṣé àyẹ̀wò àìsàn ni èyí?

Rárá. Irinṣẹ́ àròjinlẹ̀ ara-ẹni ni àyẹ̀wò yìí, kì í ṣe àyẹ̀wò àìsàn. Ó lè ràn ọ́ lọ́wọ́ láti ṣàkíyèsí àpẹẹrẹ kan kí o sì rí ọ̀rọ̀ fi ṣàpèjúwe rẹ̀, ṣùgbọ́n dókítà tàbí onímọ̀ oorun nìkan ló lè sọ ohun tí àpẹẹrẹ náà túmọ̀ sí fún ọ, tàbí bóyá ó kún ìlànà fún àìsàn oorun.

Kí ni kí n ṣe tí èyí bá dà bí ẹni pé ó kàn mí?

Tí àbájáde rẹ bá dà bí ẹni pé ó kàn ọ́, tàbí tí ìṣòro oorun bá ti pẹ́ ju ọ̀sẹ̀ mélòó kan lọ, tàbí tí ó ń nípa lórí ìṣiṣẹ́ rẹ lọ́sàn-án, ó yẹ kí o bá dókítà tàbí onímọ̀ oorun sọ̀rọ̀. Ìtọ́jú Ìrònú àti Ìhùwàsí fún Àìróorunsùn (CBT-I) ni ọ̀nà tí ẹ̀rí ń tì lẹ́yìn jùlọ, ó sì sábà máa ń múnádóko ju oògùn lọ fún ìgbà pípẹ́.

Báwo ni èyí ṣe yàtọ̀ sí Insomnia Severity Index (ISI)?

ISI jẹ́ ìwé-ìbéèrè ti ilé-ìwòsàn tí ó ní ẹ̀tọ́-àṣẹ (copyright), tí olùwádìí Charles Morin ṣẹ̀dá, tí àwọn onímọ̀ oorun sì ń lò. Àyẹ̀wò yìí jẹ́ irinṣẹ́ ọ̀tọ̀ tí JobCannon kọ fúnra rẹ̀, tí ó gba ìmísí láti inú àwọn agbègbè gbogbogbò kan náà tí àwọn olùwádìí oorun ń wò — bíbẹ̀rẹ̀ oorun, mímú oorun dúró, jíjí ní kùtùkùtù àti ipa lọ́sàn-án — ṣùgbọ́n kì í ṣe ISI, kò tún àwọn ìbéèrè rẹ̀ kọ, a kò sì ń ṣírò àmì rẹ̀ bí a ṣe ń ṣe fún ohun-èlò ilé-ìwòsàn.

Kí ló dé tí èyí fi ń yẹra fún àwọn ọ̀rọ̀ ti ilé-ìwòsàn/àyẹ̀wò àìsàn?

A mọ̀ọ́mọ̀ ń lo èdè ojoojúmọ́ tí ó rọrùn. Orúkọ àìsàn kò fi bẹ́ẹ̀ wúlò láìsí àyẹ̀wò kíkún tí ó tì í lẹ́yìn, àti fún ẹni tí ó kàn ń ṣàkíyèsí àpẹẹrẹ kan fún ìgbà àkọ́kọ́, èdè tí ó rọrùn kì í fi bẹ́ẹ̀ dẹ́rù bani bí orúkọ àìsàn. Àfojúsùn níbí ni kí nǹkan ṣe kedere àti òye ara-ẹni, kì í ṣe láti fún ọ ní orúkọ àìsàn.

Ṣé wàhálà tàbí àníyàn lè fa irú ìṣòro oorun yìí?

Bẹ́ẹ̀ ni, wàhálà, ìdààmú ọkàn àti àníyàn wà lára àwọn ohun tí ó wọ́pọ̀ jùlọ tí ó ń fa ìṣòro oorun, ìbáṣepọ̀ náà sì sábà máa ń lọ ní ọ̀nà méjèèjì: oorun tí kò dára ń mú kí wàhálà ṣòro láti kojú, wàhálà sì ń mú kí oorun ṣòro láti rí. Tí àníyàn tàbí wàhálà bá dà bí apá tí ó tóbi jù nínú ọ̀rọ̀ rẹ, Àyẹ̀wò Àníyàn tàbí Àyẹ̀wò Wàhálà wa lè jẹ́ àròjinlẹ̀ tí ó wúlò láti ṣe pẹ̀lú èyí.

Ṣé a máa ròyìn tàbí pín ohunkóhun tí mo bá sọ níbí fún ẹnikẹ́ni?

Rárá. Irinṣẹ́ àròjinlẹ̀ ara-ẹni ìkọ̀kọ̀ ni èyí. A kò ṣàwárí àìsàn kankan, a kò so orúkọ àìsàn kankan mọ́ àbájáde rẹ, a kò sì ròyìn tàbí pín nǹkan kan fún ẹnikẹ́ni. O máa rí àkópọ̀ tìrẹ, ohun tí o bá sì yàn láti ṣe pẹ̀lú rẹ̀ — títí kan bóyá o máa bá ẹnikẹ́ni sọ̀rọ̀ nípa rẹ̀ — wà lọ́wọ́ rẹ pátápátá.