Uzizwa uze, unecala, noma ungaxhumene kahle nabanye kusukela ingane yakho izalwa? Uhlolo lokuzicabangela olunemibuzo engu-22 kuzo zonke izigaba ezisekelwe ku-EPDS, izinga lezokwelapha elivamile lokuhlola umoya ngemva kokubeletha. Kuwuhlolo lokuzicabangela, hhayi ukuxilongwa.
Ayikho okubhalisa—imiphumela yakho iyavela kabini.
Postpartum mood clinical domain structure (Edinburgh Postnatal Depression Scale, Cox, Holden & Sagovsky 1987) · Original 22 items grounded in the EPDS domain structure, not the EPDS itself — we do not administer or reproduce that instrument.
Cha. Lokhu kuwuhlolo lokuzicabangela lwamahhala, hhayi ukuxilongwa kwezokwelapha. Alukwazi ukukutshela ukuthi unomoya ophansi ngemva kokubeletha ngendlela yezokwelapha — uchwepheshe onelayisensi kuphela ongakwazi ukwenza uhlobo lolo lokuhlola. Lokho olukwenzayo ukukunika isifinyezo esibhalwe ngolimi olulula kuzo zonke izigaba eziyisishiyagalombili ezisekelwe kuhlaka lwezokwelapha lwe-EPDS, okungaba yisiqalo esiwusizo sengxoxo nodokotela wakho wezokubeletha, umbelethisi, noma umeluleki.
I-baby blues ivamile kakhulu, ithinta abazali abaningi abasha emasontweni ambalwa okuqala, futhi ngokuvamile iyaphela njengoba amahomoni nokulala kuzinza. Umoya ophansi ngemva kokubeletha uvame ukuhlala isikhathi eside kunamasonto amabili, uzwakala unzima kakhulu kunokukhathala okujwayelekile, futhi ungahlanganisa icala eliqhubekayo, ukungabi namuzwa, noma ukungaxhumani nengane yakho noma nawe. Uma umoya ophansi, ukukhathazeka, noma ukucindezeleka kusekhona ngemva kwamasonto amabili, noma kuzwakala kunzima kusukela ekuqaleni, kufanele ukhulume nochwepheshe kunokulinda ukubona ukuthi kuyophela yini.
Qala ngokubheka imiphumela yakho njengolwazi, hhayi njengesinqumo. Isinyathelo esihle esilandelayo ukukhuluma nodokotela wakho wezokubeletha, umbelethisi, noma umeluleki onolwazi ngempilo yengqondo ngemva kokubeletha — bajwayele le ngxoxo futhi bangahlinzeka ngokuhlola okufanele. Umoya ophansi ngemva kokubeletha uyelapheka kakhulu, kunezinketho ezihlanganisa ukwelulekwa, amaqembu okusekela, kanye nemithi lapho kufaneleka khona. Uma noma nini uba nemicabango yokuzilimaza, sicela utshele umuntu namuhla: shayela ucingo noma uthumele umlayezo ku-988 (US Suicide & Crisis Lifeline) noma uxhumane nezinsizakalo zezimo eziphuthumayo endaweni yakho.
Cha. Umoya ophansi ngemva kokubeletha yisimo esivamile, esilapheka kalula, esibangelwa ushintsho lwamahomoni, ukuntuleka kokulala, kanye nokuvumelana okukhulu kobuzali obusha, hhayi ukubonisa ukuthi umthanda kangakanani umntwana wakho noma ukuthi ungumzali onekhono kangakanani. Abazali abaningi asebeke bazwa ngokuhlukile ngokuphelele ngemva kokwelashwa bachaza ukuzwa kanye lokhu ngaphambi kwalokho. Ukubhekana nobunzima manje akususi indlela okhathalela ngayo.
Ukuthatha okuhlolwa kwethu akumele kubhekwe njengokuhlolwa okugcwele nokunemba kwamandla akho. Imiphumela iyenhloso yokuthola ulwazi kanye nokuzibuyisela kuphela.
Uzizwa uze, unecala, noma ungaxhumene kahle nabanye kusukela ingane yakho izalwa? Uhlolo lokuzicabangela olunemibuzo engu-22 kuzo zonke izigaba ezisekelwe ku-EPDS, izinga lezokwelapha elivamile lokuhlola umoya ngemva kokubeletha. Kuwuhlolo lokuzicabangela, hhayi ukuxilongwa.
Lolu hlolo lubheka umoya ngemva kokubeletha ngezigaba eziyisishiyagalombili: i-anhedonia (ukuthi izinto obuzijabulela ngaphambili zisajabulisa yini), icala nokuzisola, ukukhathazeka nokukhathazeka okuqhubekayo, ukuphazamiseka kokulala okungale kwalokho okungachazwa nje uhlelo lokulala lomntwana osanda kuzalwa, ukucindezeleka nokwazi ukumelana nakho, umoya ophansi nosizi, umuzwa wokungaxhumani nobunikazi bakho bangaphambi kokuba nengane, futhi, ngoba kubalulekile ukubuza ngqo, imicabango yokuzilimaza. Leso sigaba sokugcina sibonisa isici esenziwe ngamabomu se-Edinburgh Postnatal Depression Scale (EPDS), izinga lezokwelapha eliyisisekelo sokuhlola umoya ngemva kokubeletha: ithuluzi eliqinisekisiwe alithathi imicabango yokuzilimaza njengento ezwelayo kakhulu ukuba kubuzwe ngayo, liyabuza ngokusobala futhi lithatha impendulo ngokusebenzayo.
Ukuzwa ukhathele, ukhala, noma ucindezelekile emasontweni ambalwa okuqala ngemva kokubeletha, okuvame ukubizwa nge-baby blues, kuvamile kakhulu futhi ngokuvamile kuyaphela kwakho njengoba amahomoni ezinza nokulala kuthuthuka. Umoya ophansi ngemva kokubeletha uyahluka: uvame ukuhlala isikhathi eside kunamasonto amabili, uzwakala unzima kakhulu kunokukhathala nje, futhi ungahlanganisa ukungabi namuzwa oqhubekayo, icala elingapheli, noma umuzwa wokungaxhumani nengane yakho noma nawe. I-DSM-5 isebenzisa isici se-'peripartum onset' sesigaba somoya ophansi esiqala ngesikhathi sokukhulelwa noma phakathi nezinsuku ezingamasonto amane ngemva kokubeletha, nakuba empeleni ushintsho lomoya ngemva kokubeletha luqashelwa nangale kwaleso sikhathi esincane, ngezinye izikhathi luvela emva kwezinyanga.
Lolu hlolo luwuhlolo lokuzicabangela, hhayi ithuluzi lokuxilonga kwezokwelapha, futhi alutshali indawo yokuhlolwa uchwepheshe onelayisensi. Luthatha kusukela esakhiweni sezigaba zezokwelapha esisemuva kwe-EPDS (Cox, Holden & Sagovsky, 1987) ngaphandle kokuphinda amagama ayo ngqo, kuguqulwe lapha kwaba uhlolo lokuzicabangela olulula ngolimi kubantu abaningi. Uma imiphumela yakho ikhombisa ukuthi umoya wakho, ukulala kwakho, noma umuzwa wakho wokuxhumana kuye kwaba nzima ngempela, udokotela wakho wezokubeletha, umbelethisi, noma umeluleki onolwazi ngempilo yengqondo ngemva kokubeletha uyisinyathelo esifanele elandelayo, futhi uma noma nini uba nemicabango yokuzilimaza, kufanele ukutshele umuntu namuhla, ungalindi.
Bona ukuthi izinto ebezikujabulisa ngaphambili zisajabulisa yini, noma ukuba ngumama sekunciphise lokho ukuzwakala ngaphezu kwalokho okwakulindelekile.
Thola ulwazi ngecala nokuzisola — ukuthi uthwele kangakanani imizwa yokwehluleka njengomzali edlula ukungabaza okuvamile komzali omusha.
Qonda ukuphazamiseka kokulala kwakho — ukuthi ingabe izinkinga zakho zokulala zidlula lokho okungachazwa nje uhlelo lokulala lomntwana osanda kuzalwa.
Thola umuzwa wokucindezeleka nokumelana nakho — ukuthi izidingo zansuku zonke sezizwakala zingalawuleki kunokuba nje zikhathaze.
Bona ukuthi usaxhumene kangakanani nomuntu owawunguye ngaphambi kwengane, nokuthi ingabe lolo shintsho lobunikazi luzwakala luyadida.
Thola isifinyezo esilula kuzo zonke izigaba eziyisishiyagalombili, kuhlanganise nesigaba sokuzilimaza — esiwusizo njengesiqalo sengxoxo nodokotela wakho wezokubeletha, umbelethisi, noma umeluleki.
Things that used to bring me joy, a favorite show, a good meal, time with friends, just don't feel the same since having my baby.
Imibuzo 22, 5 imizuzu. Ayazisulisela—ayikho okwenjenje omuntu.
Okuboniswe kabini yobu wakho. Mahhala, okusetshenziswayo, okugcinile nxa ubhalise.
Epremiyamu ivula imphumela ephelele—umsebenzi, amandla, umhlela othuthuka.
Uzizwa uze, unecala, noma ungaxhumene kahle nabanye kusukela ingane yakho izalwa? Uhlolo lokuzicabangela olunemibuzo engu-22 kuzo zonke izigaba ezisekelwe ku-EPDS, izinga lezokwelapha elivamile lokuhlola umoya ngemva kokubeletha. Kuwuhlolo lokuzicabangela, hhayi ukuxilongwa.
Ayikho okubhalisa—imiphumela yakho iyavela kabini.
Postpartum mood clinical domain structure (Edinburgh Postnatal Depression Scale, Cox, Holden & Sagovsky 1987) · Original 22 items grounded in the EPDS domain structure, not the EPDS itself — we do not administer or reproduce that instrument.
Cha. Lokhu kuwuhlolo lokuzicabangela lwamahhala, hhayi ukuxilongwa kwezokwelapha. Alukwazi ukukutshela ukuthi unomoya ophansi ngemva kokubeletha ngendlela yezokwelapha — uchwepheshe onelayisensi kuphela ongakwazi ukwenza uhlobo lolo lokuhlola. Lokho olukwenzayo ukukunika isifinyezo esibhalwe ngolimi olulula kuzo zonke izigaba eziyisishiyagalombili ezisekelwe kuhlaka lwezokwelapha lwe-EPDS, okungaba yisiqalo esiwusizo sengxoxo nodokotela wakho wezokubeletha, umbelethisi, noma umeluleki.
I-baby blues ivamile kakhulu, ithinta abazali abaningi abasha emasontweni ambalwa okuqala, futhi ngokuvamile iyaphela njengoba amahomoni nokulala kuzinza. Umoya ophansi ngemva kokubeletha uvame ukuhlala isikhathi eside kunamasonto amabili, uzwakala unzima kakhulu kunokukhathala okujwayelekile, futhi ungahlanganisa icala eliqhubekayo, ukungabi namuzwa, noma ukungaxhumani nengane yakho noma nawe. Uma umoya ophansi, ukukhathazeka, noma ukucindezeleka kusekhona ngemva kwamasonto amabili, noma kuzwakala kunzima kusukela ekuqaleni, kufanele ukhulume nochwepheshe kunokulinda ukubona ukuthi kuyophela yini.
Qala ngokubheka imiphumela yakho njengolwazi, hhayi njengesinqumo. Isinyathelo esihle esilandelayo ukukhuluma nodokotela wakho wezokubeletha, umbelethisi, noma umeluleki onolwazi ngempilo yengqondo ngemva kokubeletha — bajwayele le ngxoxo futhi bangahlinzeka ngokuhlola okufanele. Umoya ophansi ngemva kokubeletha uyelapheka kakhulu, kunezinketho ezihlanganisa ukwelulekwa, amaqembu okusekela, kanye nemithi lapho kufaneleka khona. Uma noma nini uba nemicabango yokuzilimaza, sicela utshele umuntu namuhla: shayela ucingo noma uthumele umlayezo ku-988 (US Suicide & Crisis Lifeline) noma uxhumane nezinsizakalo zezimo eziphuthumayo endaweni yakho.
Cha. Umoya ophansi ngemva kokubeletha yisimo esivamile, esilapheka kalula, esibangelwa ushintsho lwamahomoni, ukuntuleka kokulala, kanye nokuvumelana okukhulu kobuzali obusha, hhayi ukubonisa ukuthi umthanda kangakanani umntwana wakho noma ukuthi ungumzali onekhono kangakanani. Abazali abaningi asebeke bazwa ngokuhlukile ngokuphelele ngemva kokwelashwa bachaza ukuzwa kanye lokhu ngaphambi kwalokho. Ukubhekana nobunzima manje akususi indlela okhathalela ngayo.