दोन सहकारी आपल्या कामाचे आधीपासून नियोजन करण्याबद्दलच्या विधानाला दोघेही “अनेकदा” असे उत्तर देतात. एक जण कागदावर साप्ताहिक योजना ठेवतो. दुसरा योजना डोक्यात ठेवतो आणि उशिरा झालेल्या कामांचा ढीग. उत्तर तेच, वास्तव वेगळे. सक्षमता चाचणी सह कोणत्याही स्वयं-मूल्यांकनाची हीच मध्यवर्ती समस्या आहे, आणि हा लेख ही दरी किती रुंद होऊ शकते, ती का निर्माण होते, आणि तरीही स्वयं-मूल्यांकन नीट कसे वापरायचे याबद्दल आहे.
एकच उत्तर वेगवेगळे अर्थ का सांगू शकते
स्वयं-मूल्यांकन हा निर्णय असतो, मोजमाप नाही. तुम्ही एखादी गोष्ट “अनेकदा” करता असे ठरवता तेव्हा, तुम्ही स्वतःची तुलना एखाद्या मोजपट्टीशी करत असता, आणि ती मोजपट्टी तुम्ही क्वचितच जाणूनबुजून निवडता. हा संदर्भ-चौकटीचा परिणाम आहे: तुमच्या आजूबाजूचे लोक पट्टी ठरवतात.
अशी एक व्यक्ती कल्पना करा जी बऱ्यापैकी नीट नियोजन करते आणि अपवादात्मक शिस्तबद्ध सहकाऱ्यांच्या संघात काम करते. रंगानुसार आखलेल्या दिनदर्शिकांनी वेढलेली असताना ती नियोजनात स्वतःला कमी रेट करू शकते. तिला अशा संघात हलवा जिथे मुदती त्याच दिवशी कळतात, आणि तीच व्यक्ती शिस्तीचे आदर्श उदाहरण वाटू शकते. तिची वर्तणूक बदललेली नाही; तुलना बदलली आहे. “कधी कधी” आणि “अनेकदा” हे शब्दही माणसागणिक वेगळे असतात, त्यामुळे उत्तराचे पर्यायही निश्चित एकके नाहीत.
यामुळेच अंशतः सक्षमता चाचणी इतर लोकांशी तुलना करत नाही. तिथे कोणताही मानक गट नाही, त्यामुळे निकाल फक्त तुम्ही स्वतःचे कसे वर्णन करता ते सांगतो, त्यातून येणाऱ्या सर्व मर्यादांसह. सक्षमता चाचणी म्हणजे काय हा लेख तुमचे स्तर वाचण्यासाठी याचा अर्थ काय ते सांगतो.
स्वयं-मूल्यांकनावरील संशोधन काय सांगते, सोप्या भाषेत
संशोधक बऱ्याच काळापासून स्वयं-मूल्यांकनाचा अभ्यास करत आहेत, आणि तपशिलांवर वाद असले तरी एकूण चित्र सुसंगत आहे. यातील बहुतेक काम रोजच्या सवयींऐवजी क्षमता आणि कामगिरीबद्दल आहे, म्हणून त्याला कोणत्याही एका चाचणीवरील निकाल म्हणून नव्हे, तर सर्वसाधारणपणे स्वयं-मूल्यांकनांबद्दलचा इशारा म्हणून घ्या.
- Kruger आणि Dunning (1999) यांना असे आढळले की तर्क आणि व्याकरण यांसारख्या कौशल्यांच्या चाचण्यांत सर्वांत वाईट कामगिरी करणाऱ्या लोकांचा स्वतःची कामगिरी प्रत्यक्षापेक्षा खूपच चांगली असल्याचे रेट करण्याकडे कल होता, तर सर्वांत मजबूत कामगिरी करणाऱ्यांचा स्वतःला त्यांच्या निकालांनी समर्थनीय ठरवलेल्यापेक्षा काहीसे कमी रेट करण्याकडे कल होता. आमचा Dunning-Kruger परिणाम हा लेख त्या नमुन्याचा सखोल आढावा घेतो.
- Dunning, Heath आणि Suls (2004) यांचा आढावा, ज्याने आरोग्य, शिक्षण आणि कामाचे ठिकाण यांचा विचार केला, असा निष्कर्ष काढतो की लोकांचे स्वतःच्या कौशल्यांबद्दलचे मत आणि ते प्रत्यक्षात कशी कामगिरी करतात यांचा संबंध अनेकदा फक्त सैलपणे असतो.
- Zell आणि Krizan (2014) यांनी अनेक अभ्यासांचे केलेल्या संश्लेषणात असे आढळले की लोकांना त्यांच्या क्षमतांबद्दल थोडी अंतर्दृष्टी असते, पण फक्त मर्यादित प्रमाणात, आणि ती एका क्षेत्रापासून दुसऱ्या क्षेत्रापर्यंत वेगळी असते.
- Mabe आणि West (1982) यांच्या आधीच्या मेटा-विश्लेषणात असे आढळले की स्वयं-मूल्यमापने बाह्य मोजमापांशी किती जुळतात यात मोठी विविधता होती, आणि लोकांना आपली उत्तरे प्रत्यक्ष कशाशीतरी पडताळली जातील अशी अपेक्षा असताना ती अधिक चांगली जुळत होती.
यातील कशाचाही अर्थ स्वयं-मूल्यांकने निरुपयोगी आहेत असा नाही. त्यांचा अर्थ त्यांच्यात बरीच अनिश्चितता असते, आणि उत्तर कधीच कोणी तपासणार नसते तेव्हा ती सहसा कमी विश्वासार्ह ठरतात. ज्या कामात अभिप्राय त्वरित आणि स्पष्ट असतो, तिथे अधिक अंतर्दृष्टीची अपेक्षा करणेही वाजवी आहे, कारण चुकलेली मुदत नजरेतून सुटणे कठीण असते, तर अभिप्राय अस्पष्ट असलेल्या कामात कमी.
कामाच्या ठिकाणच्या स्वयं-मूल्यांकनाला झुकवणारे तीन दबाव
- सामाजिक पसंती. आपल्यापैकी बहुतेकांना सक्षम दिसायचे असते, स्वतःच्या नजरेतही. प्रशंसनीय वाटणाऱ्या सवयींना (“मी आधी नियोजन करतो”) गरजेपेक्षा जास्त होकार देणे कंटाळवाण्या वाटणाऱ्या सवयींच्या तुलनेत सोपे असते.
- सुसंगती. सलग काही वेळा “अनेकदा” असे उत्तर दिल्यावर पुढचे उत्तरही त्याच दिशेने झुकते. सामाईक पद्धती-पूर्वग्रहाचा अभ्यास करणारे संशोधक (पॉडसाकॉफ आणि सहकारी, 2003) निदर्शनास आणतात की जेव्हा एकच व्यक्ती सर्व माहिती, एकाच स्वरूपात आणि एकाच क्षणी पुरवते, तेव्हा चांगले दिसण्याची इच्छा आणि सुसंगत वाटण्याची इच्छा यांसारखे सामाईक प्रभाव उत्तरांना आकार देऊ शकतात. उलट शब्दरचनेची विधाने हा एक बचाव आहे: सक्षमता चाचणीत सर्वत्र “जवळजवळ नेहमी” वर खूण करत गेल्याने परिपूर्ण गुण मिळत नाहीत. त्यामुळे एक नमुना अडतो. चांगले दिसण्याची इच्छा नाहीशी होत नाही.
- ताज्या घटनांचा प्रभाव. सर्वांत ताजे प्रसंग आठवणे सर्वांत सोपे असते. खडतर गेलेले शेवटचे दोन आठवडे तुम्ही मागील वर्षाचे रेटिंग कसे करता यावर रंग चढवू शकतात, आणि गेल्या महिन्यातील उत्कृष्ट प्रकल्प उलट परिणाम करू शकतो.
तरीही स्वयं-मूल्यांकन का हवे
“ते अचूक आहे का?” या प्रश्नाचे प्रामाणिक उत्तर आहे “अंशतः, आणि कोणता भाग हे आतून सांगता येत नाही”. हे निराशाजनक वाटते, पण मूल्य तिथूनच सुरू होते. स्वयं-मूल्यांकन खाजगी, धूसर चित्राला स्पष्ट करते, आणि स्पष्ट चित्र तपासता येते, त्याला आव्हान देता येते आणि त्याची तुलना करता येते.
त्याचे बहुतेक मूल्य संभाषण सुरू करण्यात आहे. तुम्ही संवादात स्वतःला “मजबूत” रेट केले आणि एखाद्या सहकाऱ्याने उल्लेख केला की त्यांना तुम्हाला मुद्दा पुन्हा सांगायला अनेकदा सांगावे लागते, तर तुम्हाला असे काहीतरी सापडले आहे जे स्तर-शब्द किंवा ती टिप्पणी एकट्याने दाखवू शकली नसती. तुमच्या चित्रातील आणि दुसऱ्याच्या चित्रातील दरी ही माहिती आहे. “लोकांना माझे म्हणणे समजले आहे का ते मी तपासतो” यासारख्या ठोस वर्तणुकींची नावे घेतल्याने, “मी चांगला संवादक आहे” हे कधीही देत नाही असे काहीतरी पाहण्यासाठी मिळते. मुलाखतीआधीही हेच लागू होते: सक्षमता-आधारित मुलाखती कशा चालतात हा लेख धूसर स्वतःच्या चित्राचे वापरण्यायोग्य उदाहरणांत रूपांतर कसे होते ते दाखवतो.
तुमचे स्वतःचे रेटिंग तपासण्याचे तीन मार्ग
- पुरावा शोधा. तुमच्या सर्वोच्च आणि सर्वांत कमी सक्षमतेसाठी, अलीकडील दोन विशिष्ट प्रसंग अंदाजे तारखेसह लिहा. “मजबूत” रेटिंगसोबत आठवणारा एकही प्रसंग नसेल, तर ते निकाल म्हणून नव्हे तर प्रश्न म्हणून घ्या. कमी रेटिंगसोबत तुम्ही विसरलेली उदाहरणे असतील, तर तेही जाणून घेण्यासारखे आहे.
- सहकाऱ्याला विचारा. तुम्हाला काम करताना पाहिलेली व्यक्ती निवडा आणि फक्त सौजन्याने उत्तर देता येणार नाही असा प्रश्न विचारा: “तुम्ही मला शेवटचे एखादे काम पटकन पूर्ण करताना कधी पाहिले, आणि एखादे काम लोंबकळत ठेवताना कधी पाहिले?” स्वतःचा बचाव न करता ऐका. एक मत म्हणजे फक्त एक मत, म्हणून शक्य असेल तर दोन जणांना विचारा.
- चार आठवड्यांनंतर पुन्हा रेट करा. दर शुक्रवारी प्रत्येक क्षेत्र ज्या एका प्रसंगी समोर आले त्याबद्दल छोटी नोंद ठेवा, मग सक्षमता चाचणी पुन्हा द्या. चार आठवडे खरे प्रसंग घडण्यासाठी पुरेसे लांब आणि लक्षात राहण्यासाठी पुरेसे छोटे आहेत. निकाल हलला, तर तुमच्या सवयी बदलल्या की फक्त तुमचे लक्ष, हे ठरवण्यापूर्वी तुमच्या नोंदी तपासा. दोन्ही उपयुक्त आहेत; त्या वेगळ्या गोष्टी आहेत.
निकालावर अवलंबून न राहता तो वापरणे
एक चालण्यासारखा नियम: निकालाने कोणत्याही दिशेने तुम्हाला जितके जास्त चकित केले, तितके त्यावर कृती करण्यापूर्वी तो तपासण्याचे महत्त्व जास्त. चकित करणारा उच्च निकाल पुरावा शोधण्याची सूचना आहे. चकित करणारा कमी निकाल हा तुम्ही स्वतःची तुलना असामान्यपणे मजबूत संघाशी केली का, किंवा एखाद्या वाईट आठवड्याचा विचार करत होतात का, हे विचारण्याची सूचना आहे.
कोणत्याही दिशेने गेला तरी दावा लहान ठेवा. JobCannon वरील सक्षमता चाचणी तुम्ही स्वतःच्या सवयींचे कसे वर्णन करता ते दाखवते; ती खरे कौशल्य मोजत नाही आणि नोकरीतील यशाचा अंदाज वर्तवत नाही. चित्राच्या कौशल्यांच्या बाजूसाठी कौशल्य ऑडिट हे तिचे सर्वांत जवळचे भावंड आहे. कौशल्याचे प्रामाणिकपणे मूल्यांकन करण्याच्या सर्वसाधारण नियमांसाठी तुमच्या कौशल्य पातळीचे प्रामाणिक स्वयं-मूल्यांकन कसे करावे पाहा, आणि तुम्ही काम करायचे क्षेत्र निवडल्यावर 30 दिवसांत कामाची एक सक्षमता घडवा.